Toplumsal ciNSİyet temelli yasalar, SÖzleşmeler, YÖnetmelikler (kasim 2019) İhd merkezi kadin komisyonu



Indir 0.93 Mb.
Sayfa208/503
Tarih10.02.2022
Büyüklüğü0.93 Mb.
#23
1   ...   204   205   206   207   208   209   210   211   ...   503
Sonuç Tespitleri
EK I: GREVIO tarafından sunulan öneri ve talep listesi

4. Uygun fiyatlı konut
1. Hukuk davaları ve yasal çözümler (Madde 29)
2. Tazminat (Madde 30)
3. Velayet ve ziyaret hakları (Madde 31)
1. Psikolojik şiddet (Madde 33)
2. Israrlı Takip (Madde 34)
3. Tecavüz dahil olmak üzere cinsel şiddet (Madde 36)
4. Zorla evlendirme (Madde 37) ve zorla evlendirmenin hukuki sonuçları (Madde 32) 5.Kadın sünneti (Madde 38)
8. “Namus” kisvesi altında işlenen suçlar da dahil olmak üzere, suçlar için kabul edilemez gerekçeler (Madde 42)
9. Yaptırımlar ve tedbirler (Madde 45)
10. Ağırlaştırıcı koşullar (Madde 46)
11. Zorunlu alternatif anlaşmazlık çözüm süreçlerinin veya cezalandırmanın yasaklanması (Madde 48)
a. Ceza davalarında uzlaştırmacılık
b. Medeni yargılamada arabuluculuk
1. Kolluk kuvvetlerine bildirme ve kolluk kuvvetleri tarafından gerçekleştirilen soruşturmalar
2. Kovuşturma hizmetlerinin ve mahkûmiyet oranlarının rolü

EK II: GREVIO ile ülke diyaloğuna katılım sağlayan Türk heyet listesi
EK III: GREVIO’ nun istişarede bulunduğu yetkili makamlar, diğer kamu kuruluşları, hükümet dışı kuruluşlar ve sivil toplum kuruluşları listesi

ÖNSÖZ


Kadına Yönelik Şiddet ve Aile İçi Şiddete Karşı Mücadelede Uzmanlar Grubu (GREVIO), bağımsız bir insan hakları izleme organı olup, Kadına Yönelik Şiddet ve Aile İçi Şiddetin Önlenmesi ve Bunlarla Mücadeleye Dair Avrupa Konseyi Sözleşmesi’nin ( “İstanbul Sözleşmesi” ) taraflarca nasıl uygulandığının izlenmesinden sorumludur.


GREVIO, insan hakları, toplumsal cinsiyet eşitliği, kadına yönelik şiddet ve/veya mağdurlara yardım ve mağdurların korunması alanlarındaki uzmanlıkları temelinde görevlendirilen 10 bağımsız ve tarafsız uzmandan oluşur.

GREVIO’nun yasal faaliyetleri, İstanbul Sözleşmesi’nin ülke bazında izlenmesi (değerlendirme prosedürü), Sözleşme’nin taraflarından birine özgü durumlar halinde araştırma başlatılması (araştırma prosedürü) ve Sözleşme’nin tema ve konseptlerine dair genel tavsiyelerin benimsenmesidir.


Bu rapor, Türkiye hakkında gerçekleştirilen ilk değerlendirme prosedürünün bir ürünüdür. Bir bütün olarak1İstanbul Sözleşmesi’ni ele almakta ve dolayısıyla, Sözleşme kapsamına giren tüm alanlarda Türk mevzuatı ve uygulamaların uyum seviyesini değerlendirmektedir. Sözleşme’nin kapsamı ışığında (1. Madde 2. fıkrasında belirtildiği üzere), ilk değerlendirmesi, aile içi şiddet dahil kadınları orantısız şekilde etkileyen kadına yönelik şiddet türlerinin tamamına ilişkin alınan tedbirlere odaklanmaktadır. Bu raporda kullanılan “kadına yönelik şiddet” ifadesi, Sözleşme’nin V. Bölümü kapsamında suç sayılan (veya, uygun olması halinde, yaptırım uygulanan) kadına yönelik her türlü şiddet anlamına gelip psikolojik şiddet, ısrarlı takip, fiziksel şiddet, tecavüz dahil cinsel şiddet, zorla evlilik, kadın sünneti, zorla kürtaj, zorla kısırlaştırma ve cinsel tacizi içerir. Ayrıca, failin, mağdur ile aynı konutu paylaşmakta veya paylaşmış olduğundan bağımsız olarak, aile veya hane halkı içinde veya eski veya mevcut eşler veya partnerler arasında gerçekleşen fiziksel, cinsel, psikolojik veya ekonomik şiddet olarak tanımlanan kadına karşı aile içi şiddeti de içerir. Dolayısıyla, bu raporda kullanılan “mağdur” teriminin, mağdur bir kadın veya kız çocuğu anlamına geldiği unutulmamalıdır.


Rapor, bu değerlendirme temelinde, Sözleşme’nin uygulanışının güçlendirilmesi için tedbirler önermektedir. GREVIO, tedbirler önerirken farklı aciliyet seviyelerine karşılık gelen farklı ifadeler kullanmaktadır. Bu ifadeler, öncelik sırasına göre “ısrarla tavsiye eder”, “güçlü şekilde teşvik eder”, “teşvik eder” ve “davet eder” dir. GREVIO, tarafın mevzuat veya politikalarının İstanbul Sözleşmesi ile uyumlu hale getirilmesi veya Sözleşme’nin uygulanmasının sağlanması için derhal harekete geçilmesi gereken durumlarda “ısrarla tavsiye eder” ifadesini kullanmaktadır. “ Güçlü şekilde teşvik eder” ifadesi, GREVIO’nun Sözleşme’nin kapsamlı şekilde hayata geçirilebilmesi için yakın gelecekte giderilmesi gereken eksiklikler tespit ettiği durumlarda kullanılmaktadır. “Teşvik eder” ifadesi, üçüncü seviyede aciliyete işaret etmekte olup muhtemelen daha sonraki bir aşamada dikkate alınması gereken eksiklikler için kullanılmaktadır. Son olarak “davet eder” ifadesi, Taraf devletin gidermesi gereken uygulamadaki küçük boşluklar için veya uygulama sürecinde rehberlik sağlamak üzere yapılan öneriler için kullanmaktadır.


İlk değerlendirme prosedürü birçok adımdan oluşmaktadır; bu adımlardan her biri, GREVIO’nun, raporların temellerini oluşturacak kritik bilgiler elde etmesine imkan vermektedir. Taraf devletin kendi ulusal bağlamında tasarlanan iyileştirmelere dair ülke özelinde teklif ve öneriler sunulması amacıyla gizli diyalog süreci şeklinde gerçekleştirilir. Süreç şu adımları içerir:





  • Taraf devletin, GREVIO’nun ilk anketine göre hazırlanmış bir rapor (ülke raporu) sunması (bu rapor genellikle kamuoyu ile paylaşılır),

  • Taraf devletin temsilcileri ile GREVIO tarafından değerlendirilmek üzere, Sözleşme’nin 68. Madde 1. Paragrafı uyarınca sözleşme hükümlerinin uygulanabilmesini sağlayacak yasama tedbirleri ve diğer tedbirlere ilişkin hazırlanan Devlet Raporu’nda öne çıkan hususlara dair devlet düzeyinde diyalog,


1 GREVIO’nun, Sözleşme’ye taraf ülkelerdeki ulusal durumun değerlendirmesinde daha az ilgili gördüğü Sözleşme’nin

  1. Bölümü hariç.




  • Söz konusu alanda çalışan kamu ve sivil toplum temsilcileri ile görüşmek üzere değerlendirilen tarafa bir değerlendirme ziyareti gerçekleştirilmesi,

  • Taraf devletin, GREVIO’nun taslak raporuna dair görüşleri,

  • GREVIO raporunun, kabul edilmesinin ardından, tarafın yorumları ile birlikte yayınlanması.

Buna ek olarak GREVIO, sivil toplum kuruluşları (STK’lar), sivil toplumun diğer üyeleri, ulusal insan hakları örgütleri, Avrupa Konseyi organlarının (Parlamenterler Meclisi, İnsan Hakları Komiserliği ve ilgili diğer organlar) yanı sıra diğer uluslararası sözleşme organları dahil çeşitli diğer kaynaklardan ek bilgi toplamaktadır. Türkiye’nin değerlendirilmesi çerçevesinde GREVIO, İstanbul Sözleşmesi İzleme Platformu; Bağımsız İletişim Ağı (BİANET), Gökkuşağı İstanbul Kadın Kuruluşları Platformu (GİKAP), Kadın ve Demokrasi Derneği (KADEM) ve Kadın Sağlıkçılar Eğitim ve Dayanışma Vakfı (KASAV)’ndan yazılı katkı almıştır.

Bu ilk değerlendirme raporunda yer alan analiz, öneri ve teklifler, tamamen GREVIO’nun sorumluluğunda hazırlanmıştır. 9 Mayıs 2018 tarihi itibariyle durumu ortaya koymaktadır. O tarihten şu ana kadarki gelişmelere analizde yer verilmemekte veya raporun sonuç ve öneriler kısımlarında dikkate alınmamaktadır.

Sözleşme ’ye göre, rapor, ulusal yetkili makamlar tarafından ulusal parlamentolara iletilecektir (Madde 70, fıkra 2). GREVIO ayrıca ulusal yetkilileri, raporu, resmi ulusal dile (dillere) tercüme ettirmeye ve raporun, başta hükümet, bakanlıklar ve yargı olmak üzere sadece tüm düzeylerdeki (ulusal, bölgesel ve yerel) ilgili kamu kurumları ile değil ayrıca kadına yönelik şiddet alanında çalışan STK’lar ve diğer sivil toplum örgütleri de dahil olmak üzere kapsamlı bir şekilde paylaşılmasını sağlamaya davet eder.


ÖZET

Türkiye’nin İstanbul Sözleşmesi’ni onaylamasının ardından, kadına yönelik şiddete müdahale anlamında attığı önemli bir adım, 2012 yılında Türkiye’nin kadına yönelik şiddete ilişkin temel mevzuatının yani 6284 sayılı Ailenin Korunması ve Kadına Yönelik Şiddetin Önlenmesine Dair Kanunun yasallaşmasıdır.


Söz konusu kanunun uygulanması, 2007-2020 yıllarını kapsayan birbirini takip eden 3 ulusal eylem planı dahil bir dizi tedbirle desteklenmiştir. Tüm bu tedbirler, kadına yönelik şiddeti; toplumsal cinsiyet eşitliği ve kadının güçlenmesinin desteklenmesini amaçlayan tedbirler gerektiren bir ayrımcılık türü olarak ele alan daha geniş bir tabloya dönüşmüştür. GREVIO, yetkili makamların kadına yönelik şiddete karşı alınan tedbirlerin, kadına yönelik şiddetin engellenmesine yönelik her türlü tedbirin başarıya ulaşması için İstanbul Sözleşmesi’nin temel bir koşul olarak saydığı toplumsal cinsiyet eşitliğini artırıcı tedbirlerle desteklenmesi yönündeki tutarlı yaklaşımını memnuniyetle karşılar.


Analiz genelinde, GREVIO Türkiye’deki hakim olan mevcut durumun etkilediği alanları vurgulamıştır. Terörle mücadele tedbirleri, Güneydoğu Anadolu Bölgesindeki güvenlik operasyonları ve başarısız darbe girişimi sonrası kamu görevlilerinin toplu ihracıyla ortaya çıkan kamu görevlileri kaynağının boşalması gibi çeşitli faktörlerin, kadınların şiddetten uzak yaşama hakkının yerine getirilmesine uygun olmadığını ortaya koymaktadır.


Özellikle, GREVIO pek çok faktörün kadına yönelik şiddetin önlenmesi ve bununla mücadeleye ilişkin yetkililerin çabalarını zayıflattığını görmektedir. Bu tür faktörlerden biri, genel politikaların kadın erkek eşitliği ve kadına yönelik şiddet üzerindeki muhtemel etkileri bakımından sistematik ve kapsamlı değerlendirilmesi eksikliğidir. İkinci bir faktör, kadınların aile ve toplumda kadın ve erkek rolleri ve sorumluluklarına ilişkin ayrımcı kalıp yargıları çok zorlamayan anne ve bakıcı olarak geleneksel rollerinin vurgulanması yönündeki eğilimden kaynaklanmaktadır. GREVIO, bu faktörlerin devletin kadın haklarını ve eşitliği geliştirme çabalarını başka yöne çevirmesi ve Türkiye’nin kadına yönelik şiddetin etkin bir şekilde önlenmesi yönündeki çalışmalarını engelleyeceği hususunda endişelidir. Bu nedenle, GREVIO kadına yönelik şiddetin önlenmesi ve bununla mücadeleye yönelik tedbirlerin merkezindeki temel prensip olarak fiili eşitliğin desteklenmesi ve farkındalığın artırılmasına devam edilmesine ihtiyaç duyulduğunu saptamıştır.


GREVIO, yetkili makamların verilerin toplanması, 6284 sayılı kanuna ilişkin kapsamlı veri toplanması ve kadına yönelik şiddetin önlenmesi ve bununla mücadele edilmesine yönelik kanıta dayalı politikalar geliştirilmesi için temel bir önkoşul olarak araştırma yapılmasına yönelik gösterdiği büyük çabayı memnuniyetle karşılar. Ulusal koordinasyon biriminin yani Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı Kadının Statüsü Genel Müdürlüğünün, 6284 sayılı Kanunun yürürlüğe girmesinden itibaren bu sürecin ilerlemesinde sergilediği öncü rolü olumlu olarak kaydeder. Bununla birlikte, GREVIO, yetkili makamların 6284 sayılı Kanunun uygulanmasına ilişkin veriler dışında mevcut idari veri elde edilmesi ve iletilmesi konusunda değerlendirme prosedürünü fırsat olarak değerlendirememesini üzüntüyle karşılar. Cezai suç faillerinin soruşturulması, kovuşturulması ve cezalandırılmasına ilişkin hukuki verilerin elde edilememesi, yetkili makamların mahkumiyet oranlarını izleme ve böylelikle kanunların kolluk birimleri, kovuşturma hizmetleri ve mahkemelerce uygulanmasını etkin bir şekilde izleme gücünün önünde ciddi bir engeldir.


Bu tür veriler, Sözleşme’nin 5. Maddesi gereğince gereken özeni gösterme yükümlülüğünün yetkili makamlarca ne derece yerine getirildiğinin değerlendirilmesi için de zaruridir. İlgili veriler bulunmamasına rağmen, GREVIO mağdurları koruma konusunda devlet sisteminin başarısızlığının bazen Türkiye’de kadınların yeniden mağduriyeti ve/veya ikincil mağduriyetine sebep olabildiğini ileri sürecek yeterli delil olduğunu saptamıştır. Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığının koordinasyonunda faaliyet gösteren cinayet sonrası özel inceleme çalışma grubu kurularak, yetkili makamların şiddete yönelik kurumsal yanıtlarındaki boşlukların mağdurun öldürüldüğü bu tür mağduriyete katkı sağlayıp sağlamadığını sistematik olarak tespit etmeye çalışmalarını takdirle karşılamaktadır.


Yetkili makamlar, kadına yönelik şiddetle mücadelede ve toplumsal cinsiyet eşitliğinin sağlanmasında çok paydaşlı bir yaklaşımın, 6284 sayılı Kanunun düzenlenmesine ve uygulanmasına olanak sağlamış olan işbirliği gibi sivil toplum ve STK’larla yakın işbirliği gerektirdiğini kabul etmektedir. Bununla birlikte GREVIO, özellikle İstanbul Sözleşmesi’ni ve ilkelerini savunan bağımsız kadın kuruluşları gibi sivil toplum kuruluşlarının yaşadığı ve gittikçe artan kısıtlayıcı koşullar konusunda endişelidir. Bu durum, tüm kadın gruplarını temsil eden kadın kuruluşlarının gelişmesine ve politikaların geliştirilmesi ve değerlendirilmesinde yetkili makamlarla işbirliği yapmasına olanak sağlayan bir ortamın oluşturulmasına yönelik acil ihtiyaca işaret etmektedir. Ayrıca, kadın STK’ların kadın merkezlerinin ve kadın konukevlerinin işletilmesi konusunda daha çok teşvik edilerek ve finansal destek sağlanarak STK’ların kadına yönelik gelişmiş destek yönünden potansiyelinin önemli ölçüde geliştirilebileceği saptamıştır.

GREVIO; 6284 sayılı Kanunca öngörülen Şiddet Önleme ve İzleme Merkezleri (ŞÖNİM), ilk kabul birimleri, kadın konukevleri gibi destek hizmetleri ve diğer hizmetlerin altyapısının geliştirilmesine yönelik yapılan önemli yatırımları memnuniyetle karşılar. Bu altyapının şiddet mağdurlarının iyileşmesini ve ekonomik yönden güçlenmesini kolaylaştırma amacına ulaşabilmesi için, GREVIO kadınlara finansal destek, eğitim ve istihdama erişim imkanı, ücretsiz çocuk bakımı ve uygun fiyatlı konut ve diğer ekonomik güçlenme imkanları sunularak bağımsız bir yaşam sürmelerini ve ekonomik yönden güçlenmelerini sağlamak için daha çok çaba gösterilmesi gerektiğini saptamaktadır. Türkiye’nin tüm illerinde nüfusun ihtiyacını karşılayacak sayıda ŞÖNİM açılma sürecini tamamlamanın yanında, İstanbul Sözleşmesi kapsamındaki kadına yönelik her türlü şiddet mağdurunun ihtiyaçlarının, özellikle konukevi, telefon yardım hatları ve cinsel şiddet mağdurlarına yönelik destek ihtiyaçlarının karşılanması için uzman hizmetlerin daha çok geliştirilmeye çalışılması gerekmektedir. Cinsel şiddet mağduru yetişkinlere ilişkin hizmetlerdeki mevcut boşluğu gidermeye yönelik yetkili makamlarca atılan temel adımları kabul etmekle birlikte, GREVIO; ileriye yönelik çözümlerin şiddet mağdurlarının faili ihbar etme ya da aleyhte tanıklık etme isteğine bakılmaksızın hizmetlerden yaralanması ilkesine dayandırılması gerektiğini vurgular. Tüm bu tedbirler, kadına yönelik şiddetin toplumsal cinsiyet yönünden ele alındığı bir anlayışa dayandırılmalı, mağdurların insan hakları ve güvenliğinin korunmasına odaklanmalı ve mağdurlara şikayetçi olup olmama konusunda tercih hakkı sunan alternatif, düşük eşikli uzman destek hizmetlerinin geliştirilmesini desteklemeyi amaçlamalıdır.

Yasal düzenlemelerle, Türk ceza mevzuatının İstanbul Sözleşmesi’nin koşullarıyla uyumlu hale getirilmesi açısından (örneğin yetişkinlere yönelik cinsel şiddetin cebir gerekmeksizin serbest rızanın yokluğuna dayalı suç olarak tanımlanması) önemli mesafe kat edilmiştir. Bununla birlikte, sözleşmenin pek çok koşulu Türk kanun koyucular tarafından henüz tam anlamıyla dikkate alınmamış ve/veya tam olarak uygulanmamıştır. Bu durum, özellikle yürürlükteki yasaların yeterli bir çözüm üretemediği tek taraflı ısrarlı takip, zorla evlilikler ve 15 ve 18 yaşları arasındaki kız çocuklarına yönelik cinsel şiddet gibi suçlar için geçerlidir. Mahkeme uygulamalarının kadınlara yönelik şiddet eylemlerinde (“töre” saikiyle işlenen suçlar dahil) tarihsel olarak kullanılan meşrulaştırmaların yasaklanmasına ilişkin sözleşme standartlarıyla uyumlu hale getirilmesi için ilgili yasal mekanizmaların uygulanmasında daha çok iyileştirilme gerekmektedir. Özellikle cinsel şiddet gibi belirli şiddet biçimlerindeki aşırı düşük ihbar düzeyleri endişe kaynağı oluşturmaktadır. Şiddete yönelik kurumsal yanıtlar, mağdurların güvenini artırmayı hedefleyen ve az ihbar düzeyinin altında yatan sebepleri ele alan hedeflenmiş politikalar aracılığıyla ele alınmalıdır.

GREVIO, aile içi şiddet dahil kadına yönelik şiddet vakalarıyla ilgilenen kolluk birimleri ve kovuşturma hizmetleri içerisinde özel birimlerin kurulmasını memnuniyetle karşılar. Şiddet vakalarının uzman personel tarafından incelenmesi sağlanarak ve doğrudan failler hakkında tutuklama kararı çıkartma yetkisi verilerek, bu birimler mağdurların korunup desteklenmesinde önemli rol oynar. 6284 sayılı Kanun kapsamında öngörülen çok çeşitli koruyucu tedbirler takdirle karşılanırken, GREVIO bu tür tedbirlerin cezai kovuşturmaya ikame olarak görülmesi eğilimini saptamıştır. Bu, özellikle mükerrer ve daha ciddi şiddet durumlarında failin cezai sorumluluğuna bağlı kalınması ihtiyacına zıt bir tutumdur. Risk değerlendirme ve idari işlemler getirilmiştir ancak mağdurlara yönelik eşgüdümlü güvenlik ve destek sağlayarak ve risk faktörlerini vaka bazında inceleyerek söz konusu mağdurun ihtiyaçları ve insan haklarını temel alan çok aktörlü yanıt biçimi dahil edilerek desteklenmelidir. GREVIO, koruma kararlarının etkin şekilde uygulanması için yasal temsilcilerin mağdurun güvenliğini, güçlenmesi ve iyileşmesi ihtiyacını yeterince düşünmeksizin bu tür kararları kısa süreliğine çıkartma eğilimini gözden geçirme ihtiyacı gerektiğini saptamıştır. Son olarak, GREVIO 6284 sayılı Kanunda belirtilen ve kolluk kuvvetlerinin kanıt toplamada ve koruma kararlarının ihlaline yerinde tepki göstermede proaktif rol alma ihtiyacının yanı sıra koruma tedbirleri çıkarmak için mağdurun beyanının kanıt olduğu ilkesine bağlı kalma gereksinimini vurgular.



GREVIO, Türkiye’nin İstanbul Sözleşmesi’ni onaylamasını memnuniyetle karşılarken, Türk yetkili makamlarınca sözleşme hükümlerine tam olarak riayet edilmesi için daha fazla eylem gerektiren çok sayıda öncelikli konu belirlemiştir. Yukarıda belirtilen hususlara ek olarak:


    • Kadınlara ve kız çocuklarına yönelik cinsel şiddet, zorla evlilik ve “töre” saikiyle işlenen suçlara özel önem atfederek, İstanbul Sözleşmesi’nde ele alınan tüm şiddet türlerini kapsamlı bir şekilde ele alarak kadınlara yönelik şiddete ilişkin eşgüdümlü yanıtların güçlendirilmesi;

    • Kadına yönelik şiddetin önlenmesi ve bununla ulusal ve yerel düzeyde mücadele edilmesi için STK desteği dahil uygun insan ve finansal kaynak tahsis edilmesi;

    • Ulusal koordinasyon biriminin güçlendirilmesi ve başta kadın STK’lar olmak üzere sivil toplum kuruluşlarının katılımının artırılmasıyla politikaların koordinasyon, izleme ve değerlendirilmesinin geliştirilmesi;

    • Sağlık sektöründe veri toplama işleminin sistematikleştirilmesi ve tüm idari ve adli verilerin toplanmasının veri koruma standartlarına uygun hale getirilmesi;

    • Sözleşme dahilinde ele alınan kadına yönelik şiddet tezahürlerine yönelik farkındalık artırma çalışmalarının hızlandırılması;

    • Eğitimin planlanıp uygulanmasına kadın STK’ların uzmanlığını da dahil ederek ilgili tüm görevlilere uygun zorunlu ilk ve hizmet içi eğitim verilmesi için gerekli tedbirlerin alınması;

    • Kadınların yasal işlemler esnasında hukuki yardım ve koruma tedbirlerinin yanı sıra tazminata erişimlerinin kolaylaştırılması;

    • Mağdurların ceza muhakemesinde uzlaştırmacılık sürecinde kendi özgür iradesiyle yer almasını sağlayacak ek tedbirlerin alınması;

    • Uzman kadın STK’larla işbirliği içerisinde, kadın sığınmacılar için toplumsal cinsiyete duyarlı usuller, kılavuz ilkeler ve destek hizmetlerinin geliştirilmesi ihtiyacı söz konusudur.

Ayrıca, GREVIO sözleşme yükümlülükleriyle tam olarak uyumlu olması amacıyla iyileştirmeler gerektiren bir çok ek alan tanımlamıştır. Bunlar ,(kırsal kesimde yaşayan kadınlar, belirli etnik gruplara ait kadınlar –örneğin Kürt kökenli kadınlar-, engelli kadınlar, lezbiyen kadınlar, göçmen ve mülteci kadınlar dahil) kesişimsel ayrımcılığa maruz kalan ve kalabilecek olan kadınları etkileyen şiddetin önlenmesi ve mücadele edilmesi için tedbirler ve çocuk şahitler dahil, özellikle vesayet ve ziyaret hakları gibi konuların belirlenmesi sırasında olmak üzere çocukların desteklenmesi ve korunması için tedbirlerle ilişkilidir.




GİRİŞ

Türkiye, İstanbul Sözleşmesi’ni, Sözleşme’nin imzaya açıldığı tarih olan 11 Mayıs 2011 tarihinde imzalamış olup 14 Mart 2012 tarihinde Sözleşme’yi onaylayan ilk ülkedir. Türkiye, sözleşmeyi hiçbir çekince olmaksızın onaylamıştır. Sözleşme, Türkiye’de 1 Ağustos 2014 tarihinde yürürlüğe girmiştir.


İstanbul Sözleşmesi, kadına yönelik şiddet ve aile içi şiddeti ele alan en kapsamlı uluslararası sözleşmedir. Sözleşme’nin kapsamlı hükümleri, önleyici ve koruyucu tedbirlerden söz konusu ciddi insan hakları ihlalleri karşısında yeterli ceza adaleti uygulamalarının sağlanması için çeşitli yükümlülüklere kadar çok çeşitli tedbirler içermektedir. Sözleşme, kadına yönelik şiddetin temel nedenlerinin (örneğin; toplumsal cinsiyet kalıp yargıları, kadın açısından zararlı gelenekler ve toplumsal cinsiyet eşitsizliğinin genel yansımaları) ele alınmasını talep ederek bu alanda yeni bir sayfa açmaktadır.


Sözleşme, Tarafların uygulama seviyelerini değerlendirmek üzere bir izleme mekanizması oluşturmaktadır. Söz konusu izleme mekanizması iki bileşenden oluşmaktadır: bağımsız bir uzman grubu olan Kadına Yönelik ve Aile İçi Şiddete Karşı Mücadelede Uzmanlar Grubu (GREVIO) ve Sözleşme’nin taraflarının resmi temsilcilerinden oluşan ve siyasi bir organ olan Taraflar Komitesi.


Sözleşmenin 68. maddesi uyarınca, GREVIO, bir yazı ve anket iletmek suretiyle 3 Ocak 2017 tarihinde Türkiye’ye dair ilk değerlendirmesini başlatmıştır. GREVIO’ya raporlama sırası, bölgesel grupların yapısına ve onay sırasına bağlıdır. Türk yetkili makamlar, Türkiye Raporu’nu 3 Temmuz 2017 tarihinde sunmuştur. Türkiye Raporu’nun ilk incelemesi ve STK’lar koalisyonu tarafından sunulan ek bilgilerin incelenmesinin ardından GREVIO, 11 Ekim 2017 tarihinde Türkiye’den temsilcilerle Strazburg’da bir devlet diyalogu gerçekleştirmiştir. Devlet diyaloguna katılan Türk Hükümeti temsilcilerinin listesi Ek II’de sunulmaktadır. İkinci bir adım olarak GREVIO,


30 Ekim 2017-6 Kasım 2017 tarihleri arasında Türkiye’ye bir değerlendirme ziyareti gerçekleştirmiştir. Ziyarete gelen heyetteki kişiler şunlardır:



  • Biljana Brankovic, GREVIO üyesi

  • Françoise Brié, GREVIO üyesi

  • Rosa Logar, GREVIO üyesi

  • Anthony Wills, bağımsız uzman

  • Bridget T. O’Loughlin, İstanbul Sözleşmesi izleme mekanizması yönetici sekreter

  • Christina Olsen, İstanbul Sözleşmesi izleme mekanizması sekretaryasında idareci.

Heyet, değerlendirme ziyareti sırasında, yargı ve sağlık çalışanları, sosyal hizmet uzmanları, medya, uluslararası kamu kuruluşları ve sivil toplum kuruluşları dahil kadına yönelik şiddetin önlenmesi ve kadına yönelik şiddetle mücadele alanında çalışan çeşitli kamu ve sivil toplum temsilcileri ile bir araya gelmiştir. Görüşülen ulusal yetkili makamlar, sivil toplum kuruluşları ve diğer temsilcilerin listesi Ek III’te sunulmaktadır. GREVIO, söz konusu temsilcilerin verdiği değerli bilgilerden dolayı müteşekkirdir.


Devlet diyalogu ve değerlendirme ziyareti, GREVIO tarafından yapılan değerlendirme için irtibat kişisi olarak görevlendirilen Sn. Meryem Tatlıer Baş ile yakın işbirliği içinde organize edilmiştir. GREVIO, tüm değerlendirme prosedürü boyunca gösterdiği işbirliği, sağladığı destek ve benimsedikleri yaklaşımdan dolayı Türk yetkili makamlara şükranlarını sunar.


İlk değerlendirme olarak, GREVIO, Sözleşme kapsamına giren tüm hususlarda Türk yetkili makamlarınca alınan uygulama tedbirlerine odaklanmış ve 2014-2015 yıllarına ait verileri gözden geçirmiştir. Kısa ve öz olması açısından raporda bazı hükümlere öncelik verilmektedir. Rapor, Sözleşme’nin tüm bölümlerini (Bölüm VIII hariç) ele almakla birlikte her bölüm altında yer alan hükümlere dair ayrıntılı bir değerlendirme ve sonuç sunmamaktadır.





  1. Katalog: wp-content -> uploads -> 2019
    uploads -> Cannes 2015 en iYİ YÖnetmen öDÜLÜ sahiBİ tayvan’IN en iYİ yabanci film oscar adayi the assassin – suikastçI
    uploads -> Locke vizyon Tarihi: 13 Haziran 2014 Yönetmen: Steven Knight Oyuncular: Tom Hardy, Olivia Colman, Ruth Wilson Yapımcı: Paul Webster, Guy Heeley Senaryo: Steven
    uploads -> Her kiz çocuğu bu öYKÜYÜ Bİlmeli, her erkek çocuğu bu öYKÜYÜ kalbine kazimali
    uploads -> T. C. BİLeciK Şeyh edebali ÜNİversitesi MÜhendiSLİk faküLtesi BİLGİsayar mühendiSLİĞİ BÖLÜMÜ
    uploads -> Eed tesislerinin Hava ve Su Emisyonlarının İzlenmesine İlişkin oam referans Raporu Endüstriyel Emisyonlar Direktifi 2010/75/eu
    uploads -> İnsan Hakları Yüksek Komiseri ile Sanal Gayriresmî Görüşme Birleşmiş Milletler’in covid-19 Müdahalesi Hakkında stk’lardan Ortak Açıklama

    Indir 0.93 Mb.

    Arkadaşlarınla ​​paylaş:
1   ...   204   205   206   207   208   209   210   211   ...   503




Veritabanı telif hakkı ile korunan ©dosyalar.org 2023
mesaj gönder

    Ana sayfa